جنگ با بنى نضیر ترجمه بیان السعاده فى مقامات العباده
ر آنان آمد.
در سبب این مطلب در تفسیر قمى آمده است: در مدینه سه طایفه از یهود بودند، بنى النّضیر و قریظه و قینقاع و بین آنان و رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله عهد و پیمان بود، بعد از مدّتى عهدشان را شکستند، علّت این عهدشکنى بنى نضیر بودند.
قصّه آنان چنین بود که رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله پیش آنان آمد تا دیهى دو مردى را که شخصى از اصحابش آن دو را کشته بود قرض بگیرد.
رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله قصد کعب بن الاشرف را داشت، وقتى وارد بر کعب شد گفت: مرحبا یا ابا القاسم و بلند شد گویى که مىخواهد طعام درست کند، کعب پیش خودش مىگفت که رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله را بکشد، سپس اصحاب و یاران او را دنبال نماید.
پس جبرئیل نازل شد و مطلب را به رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله خبر داد، رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله پس از این قضیّه به مدینه بازگشت و به محمّد بن مسلمهى انصارى گفت: به سوى بنى النضیر برو و به آنها بگو که خداى تعالى به من خبر داده که شما چه قصد و حیله و نیرنگى داشتید، پس شما یا باید از شهر ما بیرون بروید یا اعلام جنگ نمایید.
بنى النضیر گفتند: ما از بلاد تو بیرون مىرویم در این میان عبد اللّه بن ابىّ شخصى را نزد آنان فرستاده و گفت: بیرون نروید و در همان محلّ خود اقامت نمایید و با محمّد صلّى اللّه علیه و آله اعلام جنگ کنید که من با قوم و همپیمانان خود شما را یارى مىکنیم، اگر شما قتال نمودید من هم قتال مىکنم، پس پا شدند و سنگرهایشان را درست نمودند و آمادهى جنگ شدند، قاصدى به سوى رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله فرستادند که ما خارج نمى شویم هر چه مىخواهى بکن.
پس رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله بلند شد و تکبیر گفت و یاران و اصحابش تکبیر گفتند و به امیر المؤمنین علیه السّلام فرمود: به سوى بنى النضیر پیش برو، امیر المؤمنین علیه السّلام پرچم را به دست گرفت و پیش رفت، رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله آمد و سنگرهاى آنان را احاطه نمود.
و عبد اللّه بن ابىّ در این بین عذر و حیله به کار برد و رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله وقتى به جلو خانه هاى آنان مىرسید جلو خانه را که رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله بود خراب مى کردند و آن مقدار را که خودشان بودند محکم و استوار مى کردند.
و یک نفر از بنى النضیر که خانهى خوبى داشت آن را خراب کرد و رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله دستور داده بود درختان نخل آنان را قطع کنند و آنان از این موضوع ناراحت بودند و بى تابى مىکردند و گفتند: یا محمّد خداوند به تو دستور داده که فساد کنى؟ اگر این درخت مال توست که آن را بگیر و اگر مال ماست که قطع نکن.
پس از آن گفتند: یا محمّد ما از بلاد تو بیرون مىرویم اموال ما را به ما بده، رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله فرمود: نه، ولى شما بیرون مىروید و مىتوانید به مقدار حمل شتر ببرید، ولى آنان قبول نکردند و چند روزى آنجا ماندند، سپس گفتند: ما بیرون مىرویم و راضى شدیم که به مقدار بار یک شتر ببریم، رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله فرمود: نه شما بیرون مىروید و هیچ چیزى با خودتان نمى برید و هر کس را ببینیم چیزى با خود مى برد او را مى کشیم، پس بر همین توافق از شهر بیرون آمدند، گروهى از آنان در فدک و وادى القرى ماندند و گروهى نیز به سوى شام بیرون رفتند.
بعضى گفته اند: آنگاه که رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله جنگ بدر انجام داد بنى نضیر گفتند: این همان نبىّ موعد است که پرچم و رایت او ردّ و برگشت ندارد ولى وقتى جنگ احد روى داد و مسلمین شکست خوردند به شکّ افتادند و عهد و پیمانى را که بین آنان و محمّد صلّى اللّه علیه و آله بود نقض کردند و کعب بن اشرف سوار شد و با چهل سواره به مکّه نزد قریش و ابو سفیان رفت و با هم پیمان بستند که سخن و حرفشان یکى باشد و بر علیه محمّد صلّى اللّه علیه و آله با هم اختلاف نکنند.
پس خداى تعالى این مطلب را به رسولش خبر داد، وقتى کعب بن اشرف وارد مکّه شد رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله دستور داد او را بکشند.
به محمّد بن مسلمه که برادر رضاعى کعب بود دستور قتل او را داد، محمّد با چهار مرد خارج شد و نزدیک قصر کعب رفت و بقیهى افراد را نزدیک دیوارى نشانید و صدا زد اى کعب، کعب متوجّه شد و گفت:
تو کیستى؟
گفت: من محمّد بن مسلمه برادر تو هستم، آمدهام چند درهمى از تو قرض بگیرم، که محمّد صلّى اللّه علیه و آله از ما صدقه مىخواهد و ما پول نداریم.
کعب گفت: من به تو قرض نمى دهم مگر با رهن، محمّد گفت:
رهن دارم بیا پایین و آن را بگیر زنى داشت که آن شب را با آن زن مىگذراند، زن گفت: من نمى گذارم تو پایین بروى، چون من سرخى خون را در این صدا مى بینم، ولى کعب به سخن او توجّه نکرد و بیرون آمد و محمّد بن مسلمه با او معانقه نمود، با هم در حالى که حرف مىزدند از قصر به سوى صحرا خارج شدند، سپس محمّد سر کعب را گرفت و افرادش را به کمک طلبید و کعب فریاد زد و همسرش صداى او را شنید و داد کشید، بنى نضیر صداى زن را شنیدند و به طرف کعب آمدند و او را کشته یافتند، گروه محمّد بن مسلمه سالم نزد رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله برگشتند و رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله دستور جنگ با بنى نضیر را صادر نمود[۱].
ترجمه بیان السعاده فى مقامات العباده سلطان محمد گنابادی«سلطان علیشاه» سوره الحشر