اقسام همسایه وحقوق آن كشف الاسرار و عدة الأبرار
آن گه در سياق آيت ذكر همسايگان كرد، و مراعات حقوق ايشان فرمود، گفت: وَ الْجارِ ذِي الْقُرْبى وَ الْجارِ الْجُنُبِ وَ الصَّاحِبِ بِالْجَنْبِ، و همسايگان بسياراند، و حقوق ايشان بر اندازه قرب ايشان:
همسايه سراى است،
و همسايه نفس،
و همسايه دل،
و همسايه جان.
و همسايه سراى آدميست، و همسايه نفس فريشته است، و همسايه دل سكينه معرفت، و همسايه جان حق جلّ جلاله.
همسايه سراى را گفت: وَ الْجارِ ذِي الْقُرْبى،
و همسايه نفس را گفت: وَ إِنَّ عَلَيْكُمْ لَحافِظِينَ،
و همسايه دل را گفت:أَنْزَلَ السَّكِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ،
و همسايه جان را گفت: و هو معكم اينما كنتم.
امّا حق همسايه سراى آنست كه مراعات وى بنگذارى، و بمواسات خويش هر وقت او را از خود شاكر و آسوده دارى.
و حق همسايه نفس آنست كه او را بطاعت خويش شاد دارى، و از معاصى خويش او را رنجور نكنى، تا چون از تو بر گردد، خشنود و شاكر بر گردد.
و حق همسايه دل آنست كه معرفت خويش از شوائب بدعت و آلايش فتنه و حيرت پاك دارى، و بلباس سنّت و پيرايه حكمت آراسته كنى.
و حق همسايه جان آنست كه اخلاق را تهذيب كنى، و اطراف را ادب كنى، و خاطر پر از حرمت دارى، و قدم از دو گيتى برگرفته، و از خود باز رسته، و حق را يكتا شده.
در اخبار بيارند كه اللَّه گفت:«يا محمد، كن بى كما لم تكن، فأكون لك كما لم ازل».
كشف الاسرار و عدة الأبرار سوره نساء ۳۶-۴۰