قسم در قرآن كشف الاسرار و عدة الأبرار
قسم در قرآن بر سه قسم است:
يكى بذات بارى جلّ و جلاله، ديگر بصفات او، سوم بافعال او.
امّا قسم بذات آنست كه گفت: «فَوَ رَبِّكَ لَنَحْشُرَنَّهُمْ»- «فَوَ رَبِّ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ»- «فَوَ رَبِّكَ لَنَسْئَلَنَّهُمْ»- «قُلْ إِي وَ رَبِّي إِنَّهُ لَحَقٌّ».
و قسم بصفات آنست كه گفت: «ص وَ الْقُرْآنِ ذِي الذِّكْرِ»- «ق وَ الْقُرْآنِ الْمَجِيدِ»- «فَبِعِزَّتِكَ»
و قسم بافعال قسم بمخلوقاتست و آن چهار ضرب است:
يكى تنبيه خلق بر معرفت قدرت چنان كه گفت: (وَ الذَّارِياتِ ذَرْواً»- «وَ الْمُرْسَلاتِ عُرْفاً»- «وَ النَّازِعاتِ غَرْقاً» و مانند آن،
ديگر تعريف ايشانست بجلال هيبت، چنان كه گفت: «لا أُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيامَةِ»- اقسم بالقيامة ليعلم هيبته فيها.
سوّم تذكير نعمت چنان كه گفت: «وَ التِّينِ وَ الزَّيْتُونِ». اقسم بهما ليعلم نعمته على العباد.
چهارم بيان تشريفست، چنان كه ربّ العزّة گفت در حق مصطفى (س): «لعمرك». اقسم بذلك ليعلم شرفه و تخصيصه بالقربة و الزّلفة.
و فائده سوگند آنست كه تا مؤمن را در دين يقين افزايد و در وى هيچ تهمت و شبهت نماند، و كافر در انكار بيفزايد، تا حجت بر وى قوىتر و بليغتر گردد و عقوبت وى صعبتر بود. «فَوَ رَبِّكَ لَنَحْشُرَنَّهُمْ وَ الشَّياطِينَ»-
كشف الأسرار و عدة الأبرار رشيد الدين ميبدى سورة مريم آیه 61-98